Fahamu historia ya Jumba la Maajabu lililoporomoka Zanzibar

0

NA MWANDISHI WETU

Nyumba ya Maajabu au Jumba la Maajabu ni jengo la kihistoria katika Mji Mkongwe, Zanzibar. Ni jengo kubwa na refu zaidi katika Mji Mkongwe na lina sehemu maarufu inayoangalia Bustani za Forodhani kwenye ukingo wa bahari ya mji wa zamani, katika Barabara ya Mizingani.

Iko kati ya Old Fort na Jumba la kumbukumbu la Ikulu (na Ikulu ya zamani ya Sultan). Ni moja ya majumba sita yaliyojengwa na Barghash bin Said, Sultani wa pili wa Zanzibar, na inasemekana iko kwenye tovuti ya ikulu ya karne ya 17 ya malkia wa Kizanzibari Fatuma. Nyumba ya Maajabu ilikuwa na Jumba la kumbukumbu ya Historia na Utamaduni wa Zanzibar na Pwani ya Kiswahili.

Nyumba ya Maajabu mwanzoni mwa karne ya 20

Jumba hilo lilijengwa mnamo 1883 na Barghash bin Said, Sultani wa pili wa Zanzibar. Ilikusudiwa kama jumba la sherehe na ukumbi rasmi wa mapokezi, kusherehekea kisasa, na iliitwa “Nyumba ya Maajabu” kwa sababu ilikuwa jengo la kwanza huko Zanzibar kuwa na umeme, na pia jengo la kwanza Afrika Mashariki kuwa na lifti.

Ubunifu wa jumba hilo ulitokana na mhandisi wa majini wa Uingereza na kwa kweli muundo wake ilianzisha vitu vipya vya usanifu ndani visiwani  Zanzibar, pamoja na veranda pana za nje zinazoungwa mkono na nguzo za chuma-chuma, ambazo ziliruhusu upeo wa kipekee. Vifaa vya ujenzi vilikuwa na mchanganyiko wa asili wa matumbawe, slabs za saruji, shina za mikoko au boriti, na mihimili ya chuma.

Ingawa jengo hili lilithibitisha usultani wa Sultani, vitu vingine viliifanya kuwa jumba linalofaa, kama vifungu vilivyofunikwa juu ya kiwango cha barabara (iitwayo wikios) Ambayo iliunganisha Nyumba ya Maajabu na zile mbili zilizo karibu majumba ya kifalme Beit al-Hukum na Beit al-Sahel (sasa ni Jumba la makumbusho), ikiruhusu wanawake wa kifalme kuzunguka bila kuonekana. Jengo hilo lina ua mkubwa wa katikati uliofunikwa au atrium iliyozungukwa na mabango ya wazi. Baadhi ya milango ya ndani ya jumba hilo imechongwa vizuri na maandishi kutoka kwa Quran. Sakafu za marumaru na mapambo mengi ya fedha ndani yaliletwa kutoka Ulaya.

Sultani alionekana kuwa ameweka wanyama pori kwa minyororo ili kuonyeshwa mbele ya jengo hilo na lilikuwa na lango kuu lenye upana wa kutosha ili aweze kupanda tembo na kupita hapo.

Mbele ya jengo hilo kuliwahi kusimama nyumba ya taa ambayo iliharibiwa wakati wa Vita vya Anglo-Zanzibar vya tarehe 27 Agosti 1896. Vita hivi vifupi pia viliharibu Ikulu ya Beit al-Hukum na kuharibu vibaya Ikulu ya Beit al-Sahel. Nyumba ya Maajabu ilipata uharibifu mdogo tu. Wakati wa ujenzi tena mnamo 1897 mnara mpya wa saa ulijumuishwa kwenye paa la jengo hilo. Beit al-Hukum haikujengwa upya; eneo lake lilibadilishwa kuwa bustani, ikiongeza kutawala kwa Nyumba ya Maajabu.

Nyumba ya Maajabu ndiyo tu iliyokaliwa na Sultan na watu wake baada ya majengo mengine kulipuliwa. Mnamo 1911 ilibadilishwa kuwa ofisi za serikali na kama sekretarieti kuu ya mamlaka ya utawala ya Uingereza. Baada ya Mapinduzi ya Zanzibar ya 1964 ilibadilishwa kuwa shule na makumbusho ya Chama Tawala cha Afro-Shirazi kwa msaada wa Korea Kaskazini. Katika maendeleo ya makumbusho ya 1992-1994 ilianzishwa. Leo inatumika kama makumbusho na ni moja wapo ya vivutio kuu vya Mji Mkongwe.

Nyumba ya Makumbusho ya Nyumba ya Maajabu, iliyozinduliwa mwanzoni mwa miaka ya 2000 ina maonyesho ya kudumu juu ya mambo ya utamaduni wa Waswahili na Wazanzibari pamoja na mazingira ya Afrika Mashariki.

Kwenye ua wa ndani kuna mtepe (mashua ya jadi ya Waswahili). Karibu na ua huu, unaoendelea kwenye sakafu tatu, kuna vyumba kadhaa na vielelezo vingine kwenye masomo anuwai, pamoja na zana za uvuvi za Kiswahili na meli za jadi, kanga za sherehe, picha za Wasultani wa Kizanzibari na watu wengine mashuhuri wa Kizanzibari (pamoja na picha maarufu ya mfanyabiashara wa watumwa. Tippu Tip), vitu vya fanicha kutoka majumba ya Sultani, na pia habari juu ya biomes ya Afrika Mashariki. Moja ya vyumba kwenye gorofa ya chini kuna gari la zamani ambalo lilikuwa la rais Abeid Karume. Kwenye mlango wa jumba hilo kuna mizinga miwili ya zamani ya shaba ya Ureno ya karne ya 16. Walikamatwa na Waajemi mnamo 1622 na baadaye wakapewa msaada kwa Sultani wa Oman, ambao waliwaleta Zanzibar. Kanuni kubwa ina nembo ya mfalme John III wa Ureno.

Nyumba ya Maajabu kwa sasa ilikuwa imefungwa kwa sababu ya ukarabati kutokana na ubovu, na sehemu kubwa za veranda na paa zilianguka mnamo 2012 na 2015, mtawaliwa, na kutishia uaminifu wa muundo wa jengo lote ma makumbusho ilihamia eneo lingine.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here